ಇನ್ನಷ್ಟು

ಬಾವಿ ಒಣಗಿದಾಗ, ನಮಗೆ ನೀರಿನ ಮೌಲ್ಯದ ಅರಿವಾಗುವುದು - ಬೆಂಜಮಿನ್ ಫ಼್ರಾಂಕ್ಲಿನ್, ವಿಜ್ಞಾನಿ ನಿಮ್ಮ ಮನಸ್ಸನು ಬರಿದುಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಿ - ನೀರಿನಂತೆ ನಿರಾಕಾರತೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿ “ನೀರಿನ ಕಲರವದ ದನಿಯು ನಮ್ಮ ತಂದೆಯ ತಂದೆಯದು. ನದಿಗಳು ನಮ್ಮ ಸಹೋದರರು. ಅವು ನಮ್ಮ ದಾಹವನ್ನು ಇಂಗಿಸುತ್ತವೆ. ನಮ್ಮ ದೋಣಿಗಳನ್ನು ಒಯ್ದು, ನಮ್ಮ ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಆಹಾರ ನೀಡುತ್ತವೆ. ನಿಮ್ಮ ಸಹೋದರನಿಗೆ ನೀಡುವ ಮಮತೆಯನ್ನೇ ನೀವು ನದಿಗಳಿಗೆ ನೀಡಬೇಕು – ಚೀಫ಼್ ಸಿಯಾಟಲ್, ಇಸವಿ ೧೮೫೪ “ನಾವು ನಮ್ಮ ಸಾಗರಗಳನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಿದಾಗ, ನಮ್ಮ ಭವಿಷ್ಯದ ರಕ್ಷಣೆ ಮಾಡಿದಂತೆ ಎಂಬುದು ತಿಳಿದಿರುವ ಸಂಗತಿ.” - ಬಿಲ್ ಕ್ಲಿಂಟನ್ “ನೀರಿಗಿಂತ ಮೃದುವಾದುದು ಅಥವಾ ನಮ್ಯವಾದುದು ಬೇರೊಂದಿಲ್ಲ, ಆದರೆ ಅದನ್ನು ತಡೆಯುವವರೂ ಯಾರಿಲ್ಲ” - ಲವೊ ತ್ಸು, ಪುರಾತನ ಚೀನೀ ತತ್ವಜ್ಞಾನಿ ಹಾಗೂ ಬರಹಗಾರ ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿರುವ ಸುಮಾರು ೯೭% ನೀರು ಉಪ್ಪು ನೀರು ಅಥವಾ ಕುಡಿಯಲು ಯೋಗ್ಯವಲ್ಲದ ನೀರಾಗಿದೆ. ಉಳಿದ ೨% ಮಂಜಿನ ಗಡ್ಡೆಗಳಲ್ಲಿ ಬಂಧಿಯಾಗಿದೆ. ಹಾಗಾಗಿ, ನಮ್ಮೆಲ್ಲ ಆಗತ್ಯಗಳಿಗೆ ಲಭ್ಯವಿರುವ ನೀರು ಕೇವಲ ೧%!

ಆಕಾಶಕ್ಕೆ ಬೊಗಸೆ ಒಡ್ಡುವ ಕೆರೆ ಬಾವಿಗಳಿಗೆ ಚಿಣ್ಣರ ದರ್ಶನ

ದಿನದಿಂದ ದಿನಕ್ಕೆ ಅಂತರ್ಜಲ ಆಳಕ್ಕೆ ಹೋಗುತ್ತಿದೆ.ಕೆರೆ ಹಳ್ಳ ಕೊಳ್ಳಗಳು ಬತ್ತಿವೆ.ಮಳೆಯಾಗದ ಕಾರಣ ಹುಳು ತುಂಬಿ ಬಾವಿಗಳು ಅವಸಾನದ ಅಂಚಿನಲ್ಲಿವೆ.ಇಂದಿನ ಪೀಳಿಗೆಯ ಚಿಣ್ಣರಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಊರಿನ ಅಕ್ಷಯ ಪಾತ್ರೆಗಳ ದರ್ಶನಾಗಬೇಕು. ಅವುಗಳ ಬಳಕೆ ಮಹತ್ವ ಅರಿಯಬೇಕಿದೆ.ಆ ನಿಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಸವದತ್ತಿ ತಾಲೂಕಿನ ಶ್ರೀರಂಗಪೂರ ಕಿರಿಯ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಶಾಲೆಯ ಮಕ್ಕಳು ತಮ್ಮೂರಿನ ಬಾವಿ,ಕೆರೆಗಳು ಮಹತ್ವವನ್ನು ತಿಳಿಯಲು ಜಲದರ್ಶನ ಜೊತೆಗೆ  ಪ್ರಜಾವಾಣಿಯ ಜಾಗೃತಿಯ ಕಳಕಳಿಗೆ ಕೈ ಜೋಡಿಸಿದರು. (more…)

ಕೆರೆನೋಟ – ನೋಟ ೫೯: ಹೇಗಿದ್ದವು, ಏನಾದವು ‘ಉಪಯೋಗಿಸದ ಕೆರೆಗಳು’? – ೪

ಲಕ್ಷ್ಮಣರಾವ್ ಅವರು ನೀಡಿದ ವರದಿಯಲ್ಲಿ ಬೆಂಗಳೂರಿನಲ್ಲಿದ್ದ ಕೆರೆಗಳನ್ನು ಎರಡು ವರ್ಗವಾಗಿ ವಿಭಾಗಿಸಿದ್ದರು. ಒಂದು, ಉಪಯೋಗಿಸದ ಕೆರೆಗಳು. ಮತ್ತೊಂದು, ಜೀವಂತ ಕೆರೆಗಳು. ಇದರಲ್ಲಿ ೪೬ ಉಪಯೋಗಿಸದ ಕೆರೆಗಳಿದ್ದವು. ಅವುಗಳು ಹೇಗಿದ್ದವು, ಏನು ಮಾಡಬಹುದಿತ್ತು.. ಪಟ್ಟಿ ಮುಂದುವರಿದಿದೆ ನೋಡಿ… (more…)

ಕೆರೆನೋಟ- ನೋಟ ೫೮: ಹೇಗಿದ್ದವು, ಏನಾದವು ‘ಉಪಯೋಗಿಸದ ಕೆರೆಗಳು’? – ೩

ಲಕ್ಷ್ಮಣರಾವ್ ಅವರು ನೀಡಿದ ವರದಿಯಲ್ಲಿ ಬೆಂಗಳೂರಿನಲ್ಲಿದ್ದ ಕೆರೆಗಳನ್ನು ಎರಡು ವರ್ಗವಾಗಿ ವಿಭಾಗಿಸಿದ್ದರು. ಒಂದು, ಉಪಯೋಗಿಸದ ಕೆರೆಗಳು. ಮತ್ತೊಂದು, ಜೀವಂತ ಕೆರೆಗಳು. ಇದರಲ್ಲಿ ೪೬ ಉಪಯೋಗಿಸದ ಕೆರೆಗಳಿದ್ದವು. ಅವುಗಳು ಹೇಗಿದ್ದವು, ಏನು ಮಾಡಬಹುದಿತ್ತು.. (more…)

ದ್ರವತ್ಯಾಜ್ಯಗಳು – ಬಿಸಿ ನೀರು ಸಹ ಶತೃ

ಕಾರ್ಖಾನೆಗಳಿಂದ, ಬೈಜಿಕ ಸ್ಥಾವರಗಳು ಮತ್ತು ಉಷ್ಣ ಸ್ಥಾವರಗಳಿಂದ ಹೊರಬರುವ ಬಿಸಿತ್ಯಾಜ್ಯಗಳೇ ಮಲಿನಕಾರಕಗಳು. ಇವು ನೀರಿನ ಆಕರವನ್ನು ಸೇರಿ, ಅದರ ಉಷ್ಣತೆಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುತ್ತದೆ. ನೀರಿನ ಉಷ್ಣತೆ ಹೆಚ್ಚಾದಂತೆ ಆಮ್ಲಜನಕವು ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಕರಗುವ ಪ್ರಮಾಣ ಕಡಿಮೆಯಾಗುತ್ತದೆ. ಆಗ ಜೀವಿಗಳ (more…)

ಕೆರೆನೋಟ – ನೋಟ ೫೭: ಹೇಗಿದ್ದವು, ಏನಾದವು ‘ಉಪಯೋಗಿಸದ ಕೆರೆಗಳು’? – ಭಾಗ ೨

ಲಕ್ಷ್ಮಣರಾವ್ ಅವರು ನೀಡಿದ ವರದಿಯಲ್ಲಿ ಬೆಂಗಳೂರಿನಲ್ಲಿದ್ದ ಕೆರೆಗಳನ್ನು ಎರಡು ವರ್ಗವಾಗಿ ವಿಭಾಗಿಸಿದ್ದರು. ಒಂದು, ಉಪಯೋಗಿಸದ ಕೆರೆಗಳು. ಮತ್ತೊಂದು, ಜೀವಂತ ಕೆರೆಗಳು. ಇದರಲ್ಲಿ  ೪೬ ಉಪಯೋಗಿಸದ ಕೆರೆಗಳಿದ್ದವು. ಅವುಗಳು ಹೇಗಿದ್ದವು, ಏನು ಮಾಡಬಹುದಿತ್ತು.. ಪಟ್ಟಿ ಮುಂದುವರಿದಿದೆ ನೋಡಿ… (more…)

“ಮಿತವಾಗಿರಲಿ ನೀರಿನ ಬಳಕೆ”

ನಮ್ಮೂರ ಬೀದಿಯಲ್ಲೆಲ್ಲಾ
ದಿನವು ನೀರಿನ ಹಾವಳಿ
ಎಗ್ಗಿಲ್ಲದೇ ಪೂಲಾಗುತ್ತಿದೆ !

ಬಳಕೆಗೆ ಎಷ್ಟು ನೀರು ಬೇಕೋ
ಅದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿಗೆ ಹರಿಯುತ್ತಿದೆ
ನಿಲ್ಲಿಸುವವರಾರಿಲ್ಲ ನಮ್ಮೂರಲ್ಲಿ !

ಎಲ್ಲೆಲ್ಲೂ ಬರೀ ರಾಜಕೀಯ
ಆ ಓಣಿ ಈ ಓಣಿ ಎಲ್ಲ ಕಡೆ
ನೀರು ಪೂಲಾಗುತ್ತಲೇ ಇದೆ !

ನೋಡುವ ಕಣ್ಣುಗಳು ಮಾತ್ರ
ಕಣ್ಮುಚ್ಚಿ ನಿದ್ರೆಗೆ ಹೋದ್ದಂತಿವೆ
ಭಾಷಣಗಳಿಗಷ್ಟೇ ಸೀಮಿತವಾಗಿದೆ
ನೀರಿನ ಸದ್ಬಳಕೆಯ ಗುಣಗಾನ !

ನೀರನ್ನು ಮಿತವಾಗಿ ಬಳಸಿ
ನೀರಿನ ಕೊರೆತೆಯನ್ನು ತಡೆಯಿರಿ
ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಹೇಳುವೆ ಕೇಳಿ
ದಯಮಾಡಿ ನೀರನ್ನು ಮಿತವಾಗಿ ಬಳಸಿ !

- ಶಿವು ನಾಗಲಿಂಗಯ್ಯನಮಠ, ಗದಗ

ಕೆರೆನೋಟ – ನೋಟ ೫೬: ಹೇಗಿದ್ದವು, ಏನಾದವು ‘ಉಪಯೋಗಿಸದ ಕೆರೆಗಳು’?

ಲಕ್ಷ್ಮಣರಾವ್ ಅವರು ನೀಡಿದ ವರದಿಯಲ್ಲಿ ಬೆಂಗಳೂರಿನಲ್ಲಿದ್ದ ಕೆರೆಗಳನ್ನು ಎರಡು ವರ್ಗವಾಗಿ ವಿಭಾಗಿಸಿದ್ದರು. ಒಂದು, ಉಪಯೋಗಿಸದ ಕೆರೆಗಳು. ಮತ್ತೊಂದು, ಜೀವಂತ ಕೆರೆಗಳು. ಇದರಲ್ಲಿ ೪೬ ಉಪಯೋಗಿಸದ ಕೆರೆಗಳಿದ್ದವು. ಹೀಗೆಂದು ವರದಿಯಲ್ಲಿ ಹೇಳಿದ್ದೇ (more…)

ಕೆರೆನೋಟ – ನೋಟ ೫೫: ಸರ್ಕಾರ ಮನಸ್ಸು ಮಾಡಿದ್ದರೆ ಹಲವು ಕೆರೆ ಉಳಿಸಬಹುದಿತ್ತು!

ಬೆಂಗಳೂರು ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಪ್ರಾಧಿಕಾರದ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಬೆಂಗಳೂರಿನಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 390 ಕೆರೆಗಳಿವೆ. ಇದರಲ್ಲಿ ನಾಲ್ಕು ಕೆರೆಗಳನ್ನು ಸರ್ಕಾರವೇ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಿಗೆ ಮಂಜೂರು ಮಾಡಿದೆ. ನಾಗಶೆಟ್ಟಿಹಳ್ಳಿ ಕೆರೆ, ಕಾಡುಗೊಂಡನಹಳ್ಳಿ ಕೆರೆ, ಕೋಡಿಹಳ್ಳಿ ಕೆರೆ, ಚಲ್ಲಘಟ್ಟ ಕೆರೆ ಮೂರು ದಶಕಗಳ ಹಿಂದೆಯೇ ಈ ಕಾರಣಕ್ಕಾಗಿ ಮುಚ್ಚಲಾಯಿತು. (more…)

‘ಟರ್ಟಲ್ ವಾಕ್ಸ್’; ನಮ್ಮೂರಲ್ಲೂ ‘ಆಮೆ ಪಡೆ’ ನಡೆಯಲಿ!

ಮೇ ೨೩ ರಿಂದ ಆಮೆಗಳ ಸಂರಕ್ಷಣೆ ಸಪ್ತಾಹ / ಜಲ ಪರಿಸರಕ್ಕೆ ತಮ್ಮದೇ ಆದ ವಿಶಿಷ್ಟ ಕೊಡುಗೆ

ಧಾರವಾಡ: ‘ಕಲ್ಲು’ ಆಮೆಗಳನ್ನು ನಾವು ದೇವಸ್ಥಾನದ ಮುಂಭಾಗದಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಷ್ಠಾಪಿಸಿ, ಪೂಜಿಸುತ್ತಿದ್ದೇವೆ. ನಮ್ಮ ಹಿರಿಯರು ಆಮೆಗೆ ದೈವ ಸ್ವರೂಪ ಕರುಣಿಸಿದ್ದರ ಹಿಂದೆ ವಿಶಿಷ್ಟ ಕಾಳಜಿ, ಭಯ-ಭಕ್ತಿ ಇದೆ.

ಆದರೆ, ಈಗ ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ಪ್ರಶ್ನಿಸುವ, ಭಂಜಿಸಿ-ಭುಜಿಸುವ ನಮ್ಮ ಮನೋಸ್ಥಿತಿ ಪರಿಣಾಮ ಅವುಗಳನ್ನು ‘ಮನುಷ್ಯ’ನಿಂದ ರಕ್ಷಿಸಬೇಕಾದ ಪ್ರಮೇಯ ಈಗ! (more…)

ಕೆರೆನೋಟ – ನೋಟ ೫೪: ಕಾಲರಾ ನಿವಾರಣೆಗೆ ಕೆರೆಗಳ ಕೋಡಿ ಒಡೆಯಲಾಯಿತು!

ಬೆಂಗಳೂರು ಕೆರೆಗಳ ಸ್ಥಿತಿ ಹಾಗೂ ಅವುಗಳ ಸಂರಕ್ಷಣೆ ಹೇಗೆ ಮಾಡಬೇಕು ಎಂಬುದನ್ನು ಲಕ್ಷ್ಮಣರಾವ್ ವರದಿಯಲ್ಲಿ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ನಮೂದಿಸಲಾಗಿದೆ. ನಗರದಲ್ಲಿ ಅಂದು ಜೀವಂತ ಇದ್ದ ಹಾಗೂ ಒತ್ತುವರಿ ಮಾಡಿಕೊಂಡಿರುವ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಕೆರೆಯ ಮಾಹಿತಿಯೂ ಅದರಲ್ಲಿದೆ. ವರದಿಯಲ್ಲಿರುವ ಕೆರೆಗಳ ಒತ್ತುವರಿ ಹಾಗೂ ದುಃಸ್ಥಿತಿ (more…)